Vương Đình Huệ: Ủy viên Trung ương Đảng - Trưởng ban Kinh tế Trung ương, Vương Đình Huệ - Website thông tin chính thức về Trưởng ban Kinh tế Trung ương Vương Đình Huệ: Ủy viên Trung ương Đảng, Trưởng ban Kinh tế Trung ương: Cuộc đời, Tiểu sử, Hoạt động8.3trên10617
Vương Đình Huệ » Xã hội » Dư luận đông, mà không “chất”

(Xã hội) - Từ ngày mạng xã hội phát triển như vũ bão tại Việt Nam, đây đã trở thành kênh phản ánh chân thực nhất dư luận xã hội. Trong bất kì thời điểm nào, chỉ cần có một vấn đề được dư luận quan tâm, chú ý thì nó sẽ xuất hiện hàng loạt trên mạng xã hội với tốc chóng mặt. Từ đó, nhiều đặc điểm của dư luận xã hội tại Việt Nam cũng được biểu hiện, với những sự báo động…

Lời cảnh báo từ dư luận xã hội sai hướng

Trong thời gian qua, từ những vấn đề nổi cộm như gian lận điểm thi, an toàn vệ sinh thực phẩm trường học, xâm hại tình dục trẻ em đến những nhân vật thu hút sự tò mò như Khá Bảnh, Phúc XO,… đều liên tiếp xuất hiện thay phiên nhau thành những chủ đề bàn tán sôi nổi.

Trên thực tế, một vấn đề được dư luận quan tâm lớn sẽ tác động không nhỏ đến sự thay đổi diễn biến trong xã hội. Những hành vi cư xử thiếu chuẩn mực, vi phạm pháp luật sẽ dần bị lên án, đẩy lùi. Các cơ quan thực thi pháp luật trước sức ép của dư luận cũng phải tăng cường lực lượng, biện pháp, thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ để đáp ứng những mong mỏi của người dân.

Có điều, nếu dư luận xã hội chỉ được đưa ra với mức độ “hời hợt” và thoáng qua thì hiệu quả sẽ chẳng còn được như thế nữa.

Dư luận có… nhưng không “chất”!

Cái đặc điểm “liên tiếp” trong thay đổi vấn đề mà dư luận quan tâm thời gian qua chính là ám chỉ cho một đặc điểm yếu ớt của dư luận xã hội tại Việt Nam. Đó là dư luận chỉ chạy theo phong trào mang tính “giải trí”!

Có nghĩa là gì? Một vấn đề xã hội đặt ra người ta quan tâm, bình phẩm, thậm chí là lên án gay gắt,… nhưng chỉ để cho “vui” chứ không đi đến tận cùng để giải quyết vấn đề. Đang từ vụ việc gian lận điểm thi chưa giải quyết được việc có công khai danh sách thí sinh mua điểm không, xử lý các bậc phụ huynh thế nào thì chuyển qua quan tâm đến xử lý vụ Khá Bảnh; rồi lại nhanh chóng chuyển qua vụ việc xâm hại tình dục trẻ em với nhiều vụ việc gây phẫn nộ; nhưng ngay sau đó, chỉ với những tin tức về Phúc XO – một tay chơi khoe vàng thì người ta lại dần quên vấn đề cũ và để mọi dư luận “chìm dần”! Kinh nghiệm rút ra là gì? Ở Việt Nam nếu xảy ra chuyện, hãy im lặng, tạm lẩn tránh một thời gian cho dư luận lắng xuống, rồi sau đó hãy xuất hiện trở lại và dần người ta sẽ không còn soi xét bạn nữa. Điều này sẽ thật tồi tệ nếu những thứ xấu xa kia là tội phạm.

Hãy nhắc đến vụ việc một nguyên cán bộ làm trong ngành Kiểm sát bị phát giác có hình ảnh nghi là cưỡng hôn một bé gái trong thang máy. Vụ việc từng bị dư luận lên án gay gắt nhưng ngay sau đó người ta nhận được thông tin là “đoạn clip ghi lại quá mờ để trở thành chứng cứ”. Cũng chẳng thấy có động thái khởi tố vụ án dâm ô với người dưới 16 tuổi từ phía cơ quan chức năng. Dư luận có lên tiếng đấy, nhưng rồi dần nhạt dần, nhạt dần và thay vào đó chỉ là tin tức về Phúc XO đeo vàng vô danh ở đâu tới. Liệu tội phạm có đang bị bỏ lọt hay không Chức năng giám sát, phản biện xã hội, chức năng đấu tranh với cái sai trái của dư luận xã hội trong trường hợp này có bị phai nhạt quá mức.

Dư luận “lệch lạc”

Không chỉ là sự “thoáng qua” thiếu “chất”, dư luận xã hội tại Việt Nam đôi khi còn rất lệch lạc. Trước đây, người ta từng lên án việc dư luận trên mạng xã hội thường bị kích động bởi những nguồn tin sai trái, xuyên tạc, thiếu kiểm chứng. Và cho đến ngày nay, điều ấy vẫn chưa được giải quyết.

Thậm chí, dư luận còn đi theo hẳn hướng tạo điều kiện cho sự sai trái được phổ biến hơn. Những ngày nay, tràn ngập trên mạng xã hội không còn là Khá Bảnh, Phúc XO, không còn mua điểm, không còn xâm hại tình dục trẻ em,… Thay vào đó, người ta đang lan truyền tin tức về một cô hotgirl nào đó bị lộ clip nhạy cảm, với tựa đề “5 phút”. Người thì xin chia sẻ video, người thì lên án gay gắt, người thì mạt sát, người thì chửi,…

Vấn đề lớn nhất là việc chia sẻ, lan truyền nội dung clip có những hình ảnh nhạy cảm. Bộ luật Hình sự thậm chí dành cả một điều luật để quy định về hành vi tuyên truyền văn hóa phẩm đồi trụy. Chỉ cần có hành vi nhằm phổ biến rộng rãi những nội dung mang tính đồi trụy (bao gồm nội dung kích dục, khiêu dâm) lên mạng xã hội thì đó chính là tội phạm. Nhẩm tính sơ sơ thì trong câu chuyện cô hotgirl lộ clip nóng, đã phải có đến hàng trăm, hàng nghìn hay nhiều hơn thế người phạm tội. Họ thản nhiên chia sẻ video, clip nhạy cảm mà không hiểu mình đang phạm pháp một cách nghiêm trọng.

Mặt khác, với những người đem câu chuyện ra để mạt sát, chửi bới, hạ nhục những người trong cuộc thì đó là những vấn đề về đạo đức. Ở đây, người bị phát tán những clip nhạy cảm trên mạng chắc chắn là những nạn nhân, họ bị ảnh hưởng quá lớn đến cuộc sống, công việc. Quá khứ cũng từng xảy ra nhiều chuyện tự tử vì không chịu được áp lực khi lộ những hình ảnh, clip nóng… Trong tình huống này, dư luận chẳng phải đang đẩy nhiều người đến cảnh phải tự sát hoặc có sống mà cũng mang tiếng cả đời hay sao? Thậm chí, trước đó nhiều người phản ứng gay gắt với xâm hại tình dục nơi công cộng giờ cũng lại ủng hộ việc lan truyền “clip sex”. Đừng quên, phim ảnh khiêu dâm cũng có thể là một lý do khiến nạn xâm hại tình dục gia tăng đấy. Chúng ta đang kêu gọi đẩy lùi nạn xâm hại tình dục mà giờ lại ủng hộ cho việc phát tán “clip sex” ư? Quá mâu thuẫn, quá lệch lạc.

Ngược lại, tuyệt nhiên không ai lên án hành động của người cầm đầu, chủ đích phát tán video nóng lên mạng xã hội. Kẻ này vốn dĩ là người phạm tội theo quy định của pháp luật hình sự, lại vừa là một kẻ thiếu đạo đức muốn đẩy người khác vào cảnh chịu thiệt thòi.

Dư luận như thế thì đòi hỏi gì sự văn minh hay phát triển?

Có thể khẳng định, dư luận xã hội tại Việt Nam hiện nay chỉ đang đi theo hướng “phong trào” để thỏa mãn sự “giải trí” của số đông. Tức, họ chỉ cần quan tâm đến một vấn đề vì họ thích, vì theo người khác, chứ không ý thức được trách nhiệm của cá nhân với câu chuyện xã hội. Lâu dần, dư luận xã hội mất dần vai trò của nó trong việc tác động trở lại xã hội; hướng xã hội đến những điều tốt đẹp hơn thì không xong mà lại thành ra hướng lệch lạc.

Dư luận đông mà không có “chất”! Nguy cơ này đáng lý phải được đặt lên hàng đầu trong vấn nạn đạo đức xã hội xuống cấp ngày nay.

(Theo Bút Danh)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]