Vương Đình Huệ: Ủy viên Trung ương Đảng - Trưởng ban Kinh tế Trung ương, Vương Đình Huệ - Website thông tin chính thức về Trưởng ban Kinh tế Trung ương Vương Đình Huệ: Ủy viên Trung ương Đảng, Trưởng ban Kinh tế Trung ương: Cuộc đời, Tiểu sử, Hoạt động8.3trên10617
Vương Đình Huệ » kinh-te » Thuốc nào trị tham nhũng?

(kinh-te) - Phát biểu tại phiên thảo luận về sử đổi Luật Phòng chống tham nhũng tại Quốc hội, ông Nguyễn Văn Chiến, đại biểu đoàn Hà Nội, cho rằng: “Tham nhũng lớn thì gây hệ quả nghiêm trọng với xã hội nhưng tham nhũng vặt thì tạo ra sự bất an trong xã hội, không thể không phòng chống”. Vậy nhưng phòng chống bằng cách nào, dùng “thuốc” nào để đặc trị, liều lượng bao nhiêu lại không phải là một điều dễ dàng.


Tham nhũng không phải là vấn đề chỉ tồn tại ở Việt Nam mà nó là vấn đề chung của tất cả các quốc gia trên thế giới. Điểm khác nhau ở đây chỉ là tính chất, mức độ tham nhũng ở từng quốc gia như thế nào mà thôi.

Thời gian qua, Việt nam đã phải chứng kiến với rất nhiều vụ án tham nhũng lớn. Số tiền bị tham nhũng không chỉ dừng lại ở việc vài trăm triệu đồng, vài tỷ đồng nữa mà nó là hàng chục, hàng trăm ngàn tỷ đồng. Tuy nhiên, những con số thiệt hại được thống kê đó chỉ là một phần trong các hệ quả tiêu cực mà tham nhũng gây ra. Khi tham nhũng xảy ra, nó khiến cho uy tín Nhà nước bị ảnh hưởng, khiến cho một hệ thống các hoạt động bình thường của Nhà nước bị gián đoạn.

Có thể nói, tham nhũng đang là một trong những nguy cơ nghiêm trọng nhất đe dọa đến an ninh quốc gia của Việt Nam. Điều này cũng được Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc thừa nhận khi chia sẻ về các nỗi lo, trăn trở của vận nước hiện nay: “Thứ nhất là tụt hậu, thứ hai là diễn biến hòa bình, thứ ba là tham nhũng và gần đây, diễn biến theo hướng suy thoái còn nguy hiểm hơn”.

Trên phương diện lý thuyết, khi mà phân hóa quyền lực vẫn diễn ra, khi mà Nhà nước vẫn tồn tại thì tham nhũng vẫn có thể xảy ra. Vì vậy, để giải quyết tận gốc tham nhũng là một vấn đề vô cùng khó khăn. Ở một góc độ nhất định, có lẽ chúng ta sẽ chẳng bao giờ loại trừ triệt để, tận gốc được tham nhũng nếu Nhà nước vẫn còn tồn tại. Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa là chúng ta bỏ mặc cho tham nhũng muốn xảy ra như thế nào cũng được. Chúng ta phải tìm mọi cách để triệt tiêu các nguyên nhân, điều kiện mà tham nhũng nảy sinh, phát triển, hạn chế đến mức thấp nhất những thiệt hại mà tham nhũng gây ra. Nói cách khác, chúng ta phải cố gắng hết sức để ngăn chặn một cách tối đa tham nhũng.

Phòng chống bằng cách nào, dùng “thuốc” nào để đặc trị, liều lượng bao nhiêu lại không phải là một điều dễ dàng.

Phòng chống bằng cách nào, dùng “thuốc” nào để đặc trị, liều lượng bao nhiêu lại không phải là một điều dễ dàng.

Thuốc nào đặc trị tham nhũng?

Tham nhũng là một bệnh dịch nguy hiểm đang tồn tại ở nước ta hiện nay. Có thể thấy, từ hoạt động đơn giản nhất như đi xin xác nhận của chính quyền địa phương cho đến những công việc phức tạp hơn như xin thành lập doanh nghiệp, làm các thủ tục xuất nhập khẩu… đều có thể phát sinh tham nhũng. Tham nhũng xảy ra ở tất cả các Bộ, Ngành; ở tất cả các cấp từ Trung ương đến địa phương. Ở cấp thấp, công việc đơn giản thì diễn ra tham nhũng “vặt”; ở các cấp cao, công việc phức tạp thì diễn ra tham nhũng lớn. Hành vi tham nhũng lây lan ngày càng nhanh chóng trong bộ máy Nhà nước. Cùng với đó, các hình thức tham nhũng cũng diễn ra vô cùng phức tạp, được che giấu ngày càng tinh vi. Do vậy, để tìm ra “thuốc” đặc trị cho tham nhũng là rất khó.

Trong phiên họp Quốc hội mới diễn ra, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã thay mặt Chính phủ thể hiện quyết tâm không để tham nhũng có cơ hội chạy chốn. Cụ thể, Thủ tướng đã nhấn mạnh: “Không cho phép chìm xuồng các vụ án tham nhũng, cờ gian bạc lận”. Tuy nhiên quyết tâm thôi là chưa đủ, chúng ta cần có những hành động thực sự mạnh mẽ để khiến cho các đối tượng tham nhũng bị nghiêm trị trước pháp luật. Đồng thời, cũng qua đây khiến cho các đối tượng có “mong muốn” tham nhũng, chuẩn bị tham nhũng biết sợ mà thu mình lại.

Một cách khách quan, chúng ta cần thừa nhận rằng khi tham nhũng, các đối tượng không chỉ hướng đến tiền bạc, các lợi ích vật chất mà còn tham nhũng về rất nhiều những lợi ích phi vật chất khác. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, việc tham nhũng về tiền của và vật chất ở nước ta vẫn là vấn đề chính, chủ yếu. Trên cơ sở này, thiết nghĩ chúng ta cần có quy định chặt chẽ hơn để quản lý tài sản của cán bộ (những người có khả năng tham nhũng). Đồng thời, chúng ta phải dứt khoát xử lý tài sản không minh bạch, không chứng minh được nguồn gốc của cán bộ. Cách xử lý ở đây có thể là tịch thu tài sản không minh bạch. Vấn đề này cũng đã được đại biểu Quốc hội Nguyễn Bá Sơn, Trương Trọng Nghĩa đồng tình khi thảo luận về sửa đổi Luật phòng, chống tham nhũng. Theo tôi, cách tịch thu, sung công quỹ tài sản không chứng minh được nguồn gốc của cán bộ có dấu hiệu tham nhũng là cần thiết, nó có thể là liều thuốc “đặc trị” cho hành vi tham nhũng bởi:

Thứ nhất, mục đích của các đối tượng khi tiến hành tham nhũng chủ yếu là tiền bạc, vật chất như đã đề cập ở trên. Do vậy, khi cán bộ bị Nhà nước sung công những tài sản không chứng minh được nguồn gốc thì đồng nghĩa với việc họ “trắng tay”. Như vậy, dù họ có bao che được hành vi tham nhũng, dù họ có tinh vi đến mức nào để tham nhũng nhưng tài sản tham nhũng vẫn không giữ được. Khi đó, dần dần những người này cũng cảm thấy “chán nản”, không tiếp tục thực hiện hành vi. Đó là chưa kể, khi tài sản bị tịch thu thì uy tín, tương lai của họ cũng có thể sẽ bị ảnh hưởng theo. Kết hợp những vấn đề này, tâm lý không thực hiện hành vi tham nhũng trong mỗi đối tượng sẽ dần được nâng cao.

Thứ hai, việc tịch thu tài sản không chứng minh được nguồn gốc của cán bộ sẽ là một khoản thu cho ngân sách Nhà nước. Chúng ta hoàn toàn có thể sử dụng số tiền này để lập thành một quỹ phòng chống tham nhũng.

Một số công việc cần làm

Để “liều thuốc” trên thành hiện thực, chúng ta cần phải làm rất nhiều công việc. Điều đầu tiên là chúng ta phải hoàn thiện hệ thống quy phạm pháp luật liên quan, làm cơ sở pháp lý vững chắc cho việc giải quyết tài sản không rõ nguồn gốc của cán bộ. Cùng với đó, chúng ta cũng cần có quy dịnh để kiểm soát tài sản của người thân trong gia đình hoặc những người khác có liên quan đến cán bộ để tránh tình trạng cán bộ “nhờ” những người này đứng tên sở hữu tài sản tham nhũng gây khó khăn cho việc xác định giá trị tài sản, cũng như chứng minh nguồn gốc tài sản.

Thứ hai, chúng ta cũng cần quy định “nguyên tắc” khi lựa chọn, quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ, đặc biệt là các cán bộ lãnh đạo. Theo đó, đối với những người có tài sản bất minh, những người có dấu hiệu nhúng chàm thì kiên quyết không chọn lựa, bổ nhiệm họ vào các vị trí cao. Thậm chí, nghiệm khắc hơn nữa, chúng ta hoàn toàn có thể xếp họ vào nhóm cần “thanh lọc”. Công việc này có thể rất đau. Tuy nhiên, đau một lần rồi thôi. Thà chúng ta “mất” họ từ đầu còn hơn để họ leo cao vào tổ chức, tiếp tục tiến hành các hành vi tham nhũng thì còn tạo ra các vết thương đau hơn rất nhiều lần.

Cùng với đó, chúng ta cũng cần phải nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ làm công tác phòng, chống tham nhũng, kiên quyết không để những kẻ xấu tham gia vào tổ chức này. Khi nâng cao năng lực và phẩm chất của những người này, chúng ta sẽ tránh được tình trạng làm sai quy định của pháp luật, đồng thời cũng đẩy lùi tình trạng có “nội gián” của kẻ tham nhũng trong cơ quan phòng chống tham nhũng.

Đấu tranh, phòng chống tham nhũng là một nhiệm vụ cấp bách đối với nước ta trong tình hình hiện nay. Mặc dù nhiệm vụ này vô cùng khó khăn, phức tạp nhưng chúng ta phải cố gắng, nỗ lực thật nhiều để không cho tham nhũng xảy ra. Trong quá trình đấu tranh cũng như phòng chống tham nhũng, chúng ta phải linh hoạt áp dụng các biện pháp, các phương thuốc để trị bệnh tận gốc, không cho chúng cơ hội phát sinh.

CTV Bảo An

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về banbientap@vuongdinhhue.org